یکی از رایجترین سوالهایی که بین افراد مبتلا به آکنه مطرح میشود این است که آیا لمس کردن صورت میتواند باعث آکنه شود؟ پاسخ کوتاه این است: لمس صورت بهتنهایی عامل اصلی ایجاد آکنه نیست؛ اما میتواند وضعیت آن را بهطور قابلتوجهی بدتر کند.
همهگیری اخیر باعث شد بسیاری از افراد به اهمیت رعایت بهداشت دستها آگاه شوند. دستها در طول روز با انواع باکتریها، آلودگیها، ویروسها و چربیها تماس دارند. وقتی این آلودگیها با لمس صورت به پوست منتقل میشوند، میتوانند باعث بسته شدن منافذ، افزایش التهاب و تشدید آکنه شوند.
چرا لمس صورت آکنه را بدتر میکند؟
زمانی که دستها به پوست میرسند، چربیها، آلودگیها و باکتریها بهراحتی وارد منافذ میشوند.
این آلودگیها باعث:
- افزایش التهاب
- تحریک جوشهای فعال
- عمیقتر شدن باکتریها داخل منافذ
- ایجاد جوشهای جدید در نواحی چانه، گونهها و اطراف بینی
علاوهبراین، بسیاری از افراد هنگام احساس برجستگیهای کوچک روی صورت، ناخودآگاه آنها را میفشارند یا میخراشند. این کار خطرناکترین اشتباه پوستی است؛ زیرا:
- باکتریها را عمیقتر وارد پوست میکند.
- مدت التهاب و قرمزی را طولانیتر میکند.
- احتمال باقی ماندن اسکار (جای زخم) را چند برابر میکند.
هرچه بیشتر پوست خود را دستکاری کنید، احتمال ایجاد فرورفتگیها و زخمهای ماندگار بیشتر میشود.
اگر جای زخم از قبل دارید، چه باید کرد؟
جای زخمهای قرمز معمولا با لیزرهایی مانند BBL قابل درمان هستند. فرورفتگیهای عمیقتر نیز میتوانند با روشهایی مثل:
- میکرونیدلینگ
- لیزرهای فراکشنال
- تزریق PRF
بهبود قابل توجهی پیدا کنند.
وسایلی که با پوست تماس دارند و میتوانند آکنه را تشدید کنند
بسیاری از افراد متوجه نیستند که آکنه، فقط با لمس دستها تشدید نمیشود؛ بلکه وسایلی که بهطور روزانه با صورت یا چانه تماس دارند نیز نقش مهمی دارند:
- کلاه ایمنی، کلاه ورزشی، بندهای چانه آلوده کلاههای ایمنی
- ماسکهای پارچهای یا پزشکی کثیف
- بالش و ملحفههای شسته نشده
- گوشی موبایل
اگر روی چانه یا اطراف دهان آکنه دارید، حتما به تمیزی این وسایل توجه کنید. ماسکها باید مرتب شسته شوند و بندهای کلاه یا تجهیزات ورزشی پس از هر استفاده ضدعفونی شوند.
نقش ضدآفتاب در قرمزیها و تیرگیهای ناشی از آکنه
اگر پوست شما درگیر لکههای قرمز یا تیره بعد از آکنه است، استفاده از ضدآفتاب با SPF 30 یا بالاتر ضروری است. نور خورشید لکههای قرمز را پررنگتر و لکههای تیره را تیرهتر میکند.
چند بار در روز باید صورت را بشوییم؟
این تصور که هرچه بیشتر صورت را بشوییم، آکنه کمتر میشود کاملا اشتباه است. صورت خود را فقط دو بار در روز بشویید:
- یک بار صبح
- یک بار شب
شستوشوی بیش از حد، چربی طبیعی پوست را از بین میبرد و باعث میشود پوست برای جبران، چربی بیشتری تولید کند؛ چربی اضافه یعنی آکنه بیشتر.
چه شویندهای برای پوست مستعد آکنه مناسب است؟
این موضوع بستگی به نوع پوست و محصولات درمانی که استفاده میکنید دارد. اگر پوست خیلی چرب دارید:
- شویندههای دارای سالیسیلیک اسید
- شویندههای دارای گلیکولیک اسید
اگر پوست خشک یا حساس دارید یا از داروهای خشککننده استفاده میکنید:
- شویندههای بسیار ملایم و بدون الکل
- فاقد عطر
- فاقد مواد محرک
چرا نباید از اسکراب یا لایهبردار مکانیکی استفاده کنیم؟
لایهبرداری مکانیکی (اسکرابهای دانهدار) برای پوست مستعد آکنه خشن و آسیبزا هستند. این اسکرابها میتوانند:
- التهاب را بیشتر کنند.
- باعث پارگیهای میکروسکوپی در پوست شوند.
- سد دفاعی پوست را تضعیف کنند.
- خشکی و پوستهپوسته شدن ایجاد کنند.
اگر از رتینوئیدها یا اسیدهایی مثل سالیسیلیک اسید استفاده میکنید، پوست شما از قبل در حال لایهبرداری است و نیازی به اسکراب نیست.
دمای مناسب آب برای شستوشوی صورت
- همیشه از آب ولرم یا خنک استفاده کنید.
- آب داغ چربی طبیعی پوست را از بین میبرد و باعث خشکی و تحریک میشود.
بعد از شستوشو صورت چه کنیم؟
پس از شستوشوی صورت:
- ابتدا مرطوبکننده مناسب بزنید.
- سپس دارو یا محصول درمانی آکنه را استفاده کنید (طبق توصیه پزشک یا دستور محصول).
مرطوبکنندهها هم منافذ را نمیبندند و هم باعث میشوند داروها کمتر پوست را تحریک کنند.
چه زمانی نتایج درمان آکنه مشخص میشود؟
درمان آکنه یک فرآیند زمانبر است. برای مشاهده نتیجه واقعی باید ۶ تا ۸ هفته صبر کنید.
اگر یک هفته قبل از عروسی یا مراسم مهم شروع به درمان کنید، نتیجه چشمگیری دریافت نخواهید کرد. درمان موثر زمان میبرد، پس بهتر است هرچه زودتر شروع کنید و ثبات را حفظ کنید.
جمعبندی
لمس کردن صورت شاید ساده و بیاهمیت بهنظر برسد، اما تاثیر زیادی بر تشدید آکنه دارد.
برای داشتن پوستی سالمتر:
- دستها را دور از صورت نگه دارید.
- وسایل تماس پوستی را تمیز نگه دارید.
- صورت را دو بار در روز بشویید.
- از اسکرابهای خشن استفاده نکنید.
- از ضدآفتاب استفاده کنید.
- در درمان، صبور باشید.
با رعایت همین نکات ساده میتوانید روند بهبود آکنه را بهطور قابلتوجهی سریعتر کنید.
منبع: novaplasticsurgery






