انواع اسکار آکنه (آیس پیک، باکس کار، رولینگ): علل، درمان و پیشگیری

اسکار آکنه یا جای جوش، یکی از رایج‌ترین مشکلات پوستی است که می‌تواند اعتمادبه‌نفس را کاهش دهد و ظاهر پوست را ناهموار کند. این جای جوش‌ها زمانی شکل می‌گیرند که جوش‌های التهابی عمیق، بافت پوست را آسیب می‌زنند و در فرآیند ترمیم، جای دائمی باقی می‌گذارند. تحقیقات نشان می‌دهد حدود ۹۵ درصد افراد مبتلا به آکنه ولگاریس نوعی اسکار آتروفیک (فرورفته) تجربه می‌کنند. انواع اصلی اسکار آکنه شامل آیس پیک، باکس کار و رولینگ هستند که هر کدام شکل، عمق و روش درمان متفاوتی دارند. در این مقاله به بررسی دقیق این انواع، علل ایجاد، راه‌های درمان و پیشگیری پرداخته‌ایم تا بتوانید بهترین روش مراقبت و درمان را برای پوست خود انتخاب کنید.

اسکار آکنه چیست و چگونه ایجاد می‌شود؟

اسکار آکنه نتیجه التهاب شدید جوش‌ها است که دیواره فولیکول مو را پاره کرده و بافت همبند را تخریب می‌کند. وقتی منافذ پوست با چربی، باکتری و سلول‌های مرده مسدود می‌شوند، آکنه شکل می‌گیرد و در صورت درمان نشدن، جای آن ماندگار می‌ماند.

علل اصلی اسکار آکنه شامل:

• جوش‌های کیستیک یا ندولار عمیق که التهاب شدید ایجاد می‌کنند.
• تأخیر در درمان آکنه.
• عوامل ژنتیکی: سابقه خانوادگی اسکار.
• سن و نوع پوست: پوست‌های چرب یا حساس بیشتر مستعد هستند.

اسکارها به دو دسته آتروفیک (فرورفته) و هایپرتروفیک (برجسته) تقسیم می‌شوند، اما تمرکز ما روی انواع فرورفته است که شایع‌ترین هستند.

پیشگیری مهم است: درمان زودهنگام آکنه با بنزوئیل پراکسید یا رتینوئیدها و اجتناب از دستکاری جوش، از اصلی‌ترین روش‌ها هستند.

انواع اسکار آکنه

１.  اسکار آیس پیک (Ice Pick Scars): سوراخ‌های عمیق و باریک

ویژگی‌ها:

• سوراخ‌های ریز و نوک‌تیز مانند جای سوزن یا یخ
• عمق زیاد، قطر کمتر از ۲ میلی‌متر
• بیشتر در گونه‌ها، چانه و پیشانی دیده می‌شوند

علل: جوش‌های کیستیک عمیق و التهاب شدید

روش‌های درمان:

• سابسیژن: آزادسازی بافت‌های فیبری زیر پوست (۳-۶ جلسه)
• لیزر فرکشنال CO2: تبخیر لایه‌های آسیب‌دیده و تحریک کلاژن (۴-۶ جلسه)
• پانچ TCA: لایه‌برداری شیمیایی عمیق
• تزریق فیلر: پر کردن موقت فرورفتگی، بهتر است با لیزر ترکیب شود

نکته: استفاده از ضدآفتاب پس از درمان برای جلوگیری از تیرگی ضروری است.

２.  اسکار باکس کار (Boxcar Scars): حفره‌های پهن با لبه‌های مشخص

ویژگی‌ها:

• حفره‌های مربعی یا U شکل با لبه‌های عمودی
• عرض ۱.۵ تا ۴ میلی‌متر، عمق متوسط
• اغلب روی گونه‌ها و شقیقه‌ها

علل: التهاب متوسط آکنه که بافت جانبی پوست را تخریب می‌کند.

روش‌های درمان:

• میکرونیدلینگ با RF: تحریک کلاژن و سفت کردن پوست (۴-۶ جلسه)
• لایه‌برداری شیمیایی متوسط (TCA)
• درم ابریژن یا تراش پوست
• لیزر اربیوم یا فرکشنال

توصیه: ترکیب روش‌ها با PRP می‌تواند نتایج سریع‌تر و بهتر ایجاد کند.

３.  اسکار رولینگ (Rolling Scars): فرورفتگی‌های موج‌دار و نرم

ویژگی‌ها:

• فرورفتگی‌های وسیع و موج‌دار با لبه‌های نرم
• عمق متغیر، پوست را مانند سطح مواج نشان می‌دهد

علل: جوش‌های سطحی‌تر که بافت زیرین را شل می‌کنند و فیبروز نامنظم ایجاد می‌کنند.

روش‌های درمان:

• سابسیژن با فیلر: آزادسازی بافت‌های فیبری و حجم‌دهی فوری (۲-۳ جلسه)
• میکرونیدلینگ: تحریک کلاژن در نواحی وسیع
• لیزر فرکشنال: بازسازی لایه‌های آسیب‌دیده
• رادیوفرکانسی (RF): کم‌تهاجمی و بدون downtime

نکته: نتایج کامل معمولا بعد از ۳-۶ ماه ظاهر می‌شوند.

روش‌های کلی درمان اسکار آکنه

• درمان‌های خانگی: ژل آلوئه‌ورا یا آب پیاز برای تسکین التهاب، اما برای اسکارهای عمیق کافی نیست
• تزریق ژل یا هیالورونیک اسید: پر کردن موقت فرورفتگی‌ها
• لیزر پالسی اربیوم: دقت بالا و دوره نقاهت کمتر

همیشه با متخصص پوست مشورت کنید تا درمان مناسب بر اساس نوع پوست و شدت اسکار انتخاب شود.

پیشگیری از اسکار آکنه

راهکارهای ساده و روزانه برای جلوگیری از جای جوش:

• درمان زودهنگام آکنه با رتینوئیدهای موضعی یا بنزوئیل پراکسید
• اجتناب از فشار دادن جوش‌ها
• آبرسانی مناسب و استفاده روزانه از ضدآفتاب SPF ۳۰+
• رژیم غذایی سالم با میوه و سبزیجات غنی از ویتامین C و E
• روتین پاکسازی ملایم و مرطوب‌کننده غیرکومدوژنیک

با رعایت این عادات، می‌توان خطر اسکار آکنه را تا ۷۰ درصد کاهش داد.

جمع‌بندی

اسکارهای آکنه شامل آیس پیک (سوراخ‌های عمیق)، باکس کار (حفره‌های پهن) و رولینگ (فرورفتگی‌های موج‌دار) هستند و هر کدام نیاز به درمان تخصصی دارند. پیشگیری و درمان زودهنگام آکنه راز موفقیت است و با روش‌های مدرن مانند لیزر، میکرونیدلینگ و سابسیژن می‌توان پوست را صاف و یکدست کرد.

پوست صاف شایسته شما است؛ با رعایت روتین ساده و کمک متخصص، می‌توانید تحول واقعی در ظاهر پوست خود ایجاد کنید. تجربیات خود از درمان اسکار آکنه را در کامنت‌ها به اشتراک بگذارید تا دیگران هم الهام بگیرند!