توسط : پروتئین وی یکی از محبوبترین مکملها برای عضلهسازی، ریکاوری و افزایش انرژی در ورزشکاران است. اما در کنار تمام مزایای آن، یک سوال رایج همیشه ذهن افراد را درگیر میکند و آن هم این است که آیا پروتئین وی باعث جوش میشود؟
اگر شما هم بعد از شروع مصرف وی متوجه جوشهای جدید یا تشدید آکنه شدهاید، این مطلب دقیقا برای شما است. در این مقاله از زاویهای علمی و البته کاملا ساده، رابطه احتمالی پروتئین وی و آکنه را بررسی میکنیم و توضیح میدهیم چه کسانی بیشتر در معرض این مشکل هستند و چطور میتوانید بدون آسیب به پوست، از مکملهای پروتئینی استفاده کنید.
پروتئین وی چیست و چرا برخی افراد بعد از مصرف آن جوش میزنند؟
پروتئین وی از بخش مایع شیر (وی) استخراج میشود و یکی از منابع پروتئین خیلی زود جذب است. این مکمل به دلیل داشتن پروتئین کامل، اسیدهای آمینه ضروری و تاثیر قوی در ساخت عضله، طرفداران زیادی دارد.
اما نکته مهم اینجاست: پروتئین وی میتواند بر سطح انسولین و IGF-1 (هورمون رشد) تاثیر بگذارد؛ هورمونهایی که در کنار فوایدشان، ممکن است تولید چربی پوست را افزایش دهند و در برخی افراد منجر به آکنه شوند.
به همین دلیل است که بسیاری از افراد پس از شروع مصرف وی شاهد بروز یا تشدید جوش هستند، در حالی که برخی دیگر هیچ تغییری تجربه نمیکنند.
آیا پژوهشها ارتباط پروتئین وی و آکنه را تایید کردهاند؟
مطالعاتی که رابطه را تأیید کردند:
نتایج تحقیقات متناقض است، اما در یک تحقیق روی ۲۰۱ مرد نوجوان و جوان، مصرفکنندگان وی تقریبا سه برابر بیشتر در معرض آکنه بودند.
مطالعهای ۶۰ روزه روی ۳۰ نفر نشان داد وی میتواند بهویژه در زنان و افرادی که سابقه آکنه نداشتهاند، باعث ایجاد جوش جدید شود.
مطالعاتی که رابطه را قطعی نمیدانند:
یک بررسی ۶ ماهه روی مردان مبتلا به آکنه خفیف تا متوسط نشان داد نتایج یکسان نیست و نمیتوان با قطعیت گفت وی مستقیما عامل جوش است.
شواهد نشان میدهند پروتئین وی در برخی افراد نقش دارد اما این مسئله عمومی و قطعی نیست.
چه کسانی بیشتر در معرض آکنه ناشی از پروتئین وی هستند؟
اگر در یکی از این گروهها هستید، احتمال تاثیر وی روی جوش شما بیشتر است:
- افراد با پوست مستعد آکنه
- افراد دارای حساسیت یا عدم تحمل لبنیات
- کسانی که آکنه هورمونی دارند
- افرادی که سطح IGF-1 آنها سریعتر افزایش مییابد
چرا اصلا آکنه ناشی از پروتئین وی ایجاد میشود؟
برای درک بهتر، باید بدانید که جوشها زمانی ظاهر میشوند که:
- منافذ پوست با چربی اضافی و سلولهای مرده بسته شوند.
- باکتریها در محیط بسته منافذ رشد کنند.
- التهاب پوستی ایجاد شود.
عوامل تشدیدکننده شامل:
- ژنتیک
- تغییرات هورمونی (مثلا دوران قاعدگی یا استرس)
- داروهای خاص (مثل کورتیکواستروئیدها)
- محصولات آرایشی کومدونزا
- رطوبت، تعریق زیاد و لباسهای تنگ
- کمخوابی
- رژیم غذایی پر از قند، لبنیات و غذاهای فرآوریشده
از آنجایی که وی از شیر گرفته میشود، هورمونهای موجود در لبنیات نیز در این چرخه تاثیرگذارند.
نقش لبنیات در تشدید آکنه
بررسیهای گسترده نشان دادهاند:
- مصرف شیر ۱۶٪ احتمال آکنه را افزایش میدهد.
- شیر بدون چربی (اسکیم) ۲۴٪ ریسک بیشتری دارد.
- شیر کمچرب و پرچرب نیز احتمالا اثر خفیفتری دارند.
- لبنیات با افزایش IGF-1 و انسولین، میتوانند چربی پوستی را زیاد کنند.
اگر با مصرف شیر یا وی جوش میزنید، بهتر است:
- مصرف لبنیات را ۲ تا ۴ هفته قطع کنید.
- به جای شیر، ماست پروبیوتیک یا جایگزینهای گیاهی استفاده کنید.
یک نگرانی بزرگ: استروئید یا فلزات سنگین در پودرهای پروتئینی
برخی برندهای غیر استاندارد ممکن است:
- استروئیدهای آنابولیک اضافه کنند.
- حاوی فلزات سنگین مانند سرب، کادمیوم یا آرسنیک باشند.
- این مواد میتوانند موجب التهاب شدید و آکنههای چرکی شوند.
بنابراین انتخاب برند معتبر یک ضرورت و نه یک گزینه است.
اگر از پروتئین وی استفاده میکنید، چطور از آسیب به پوست جلوگیری کنید؟
１. محصول دارای تاییدیه شخص ثالث بخرید
به دنبال لوگوهای زیر باشید:
- NSF Certified for Sport
- Informed Choice
- USP Verified
２. ترکیبات را چک کنید
بهتر است پودر شما فاقد موارد زیر باشد:
- شیرینکننده مصنوعی
- صمغها و پرکنندهها
- قند افزوده
- رنگ مصنوعی
３. مقدار مصرف را طبق برچسب رعایت کنید
افراط در مصرف = افزایش IGF-1 = احتمال بیشتر جوش
４. تغییرات پوست را زیر نظر بگیرید
اگر در ۱ تا ۳ هفته اول جوشها بیشتر شدند، مصرف وی را قطع کنید.
５. رژیم ضد التهاب داشته باشید
مصرف موارد زیر به کاهش التهاب کمک میکند:
- ماهی سالمون
- گردو
- سبزیجات برگسبز
- دانه چیا و کتان
- چای سبز
اگر وی باعث جوش شما میشود، چه جایگزینی انتخاب کنید؟
گزینههای ایمنتر و غیرلبنی:
- پروتئین نخودفرنگی
- پروتئین سویا
- پروتئین شاهدانه
- پروتئین کلاژن
- منابع طبیعی پروتئین مثل تخممرغ، مرغ، ماهی، حبوبات و آجیلها
نتیجهگیری
پاسخ کوتاه این است که همهچیز به بدن شما بستگی دارد. پروتئین وی برای بسیاری از افراد بدون مشکل است، اما در بعضی افراد، مخصوصا کسانی که پوست چرب یا مستعد آکنه دارند، ممکن است باعث افزایش جوش شود.
اگر بعد از شروع مصرف وی احساس کردید جوشها بیشتر شدهاند، میتوانید چند کار ساده انجام دهید: مثلا یک برند معتبر و مطمئن انتخاب کنید، مقدار مصرف روزانه را کمتر کنید یا بهجای وی از پروتئینهای غیرلبنی مثل سویا، نخود یا شاهدانه استفاده کنید.
با دقت به واکنش بدن و انتخاب مکمل مناسب، میتوانید از فواید پروتئین وی استفاده کنید و همزمان سلامت پوستتان را حفظ کنید.